Nauczyciel pisze, uczniowie realizują film. Taka współpraca.
Raki w Konstancinie.
Rak szlachetny, rak rzeczny, szerokoszczypcowy, szewc (Astacus astacus) – gatunek słodkowodnego skorupiaka z rzędu dziesięcionogów (Decapoda). Określany czasem jako „barometr czystości wody”, gdyż jest on bioindykatorem czystości wód. (wg Wiki).
Raki w okresie II Rzeczypospolitej, cieszyły się bardzo dużą popularnością w kuchni i to zarówno biednych jak i bogatych. Ponieważ masowo żyły w rzekach, strumieniach oraz stawach, były poławiane przez miejscową ludność i konsumowane jako dieta darmowa uzupełniająca. W Polsce znajdowały się również specjalistyczne hodowle raków między innymi nad rzeką Narew np. w miejscowości Łapy. Raki były towarem eksportowym, w rekordowym 1927 roku wyeksportowano 611 ton raków. Niestety po II wojnie światowej hodowla spadła do 1 tony. W latach 90-tych nastąpiła odbudowa populacji i liczba ta wzrosła do 20 ton.
Raki w naszym mieście rozsławił Franciszek Berentowicz, szef kuchni w legendarnej restauracji Casino, która znajdowała się w Parku Zdrojowym. Pan Franciszek to był „pierwszy kelner” II Rzeczypospolitej. Doświadczenie zdobywał w renomowanych hotelach warszawskich, Hotelu Europejskim czy Bristol. Kuchnia przez niego prowadzona była bardzo wykwintna. Na stołach królowały wtedy kurczaki po polsku i właśnie raki. Raki te sprowadzano ze znanej wówczas hodowli w Łapach nad Narwią. Miejscowa anegdota mówi, że ponieważ w przepływającym obok Casina Strumyku, żyło wiele raków (co jest prawdą) miejscowi chłopcy dostarczali Berentowiczowi za niewielką opłatą efekty swoich połowów.
Niemniej jednak raki przyrządzane na wiele sposobów, królowały na stołach w trakcie koncertów dobroczynnych, bali, festynów, zabaw dla dzieci, loterii fantowych czy dansingów pod gołym niebem. Grała wtedy znana orkiestra pod dyrekcją Jana Zielińskiego. Popularnością cieszył się również tutaj, przedwojenny szlagier „Szkoda Twoich łez dziewczyno” Tadeusza Faliszewskiego.
Szkoda twoich łez, dziewczyno
Wszystko ma swój kres, dziewczyno
Żar miłości sczezł
I tylko płonie w szklankach wino
Najbardziej znanymi daniami z raków są: masło rakowe, turban rakowy oraz zupa rakowa. Zupę wykonuje się z parzonych we wrzątku raków. Następnie należy zrobić masło rakowe (miażdżone w moździerzu skorupki raka z dodatkiem masła) i zabielić zupę. Efekt – po prostu palce lizać i niebo wiadomo gdzie. Ostatnio zupę rakową Berentowicza serwowano w nieistniejącej już restauracji Park Cafe Konstancin – „biały koń”. Zupa rakowa po II wojnie światowej była serwowana przez Berentowicza w willi Wesoła, poprzedniczka Park Cafe, ponieważ Casino po II wojnie światowej zostało przejęte przez ZMP (Związek Młodzieży Polskiej) i zaczęło chylić się ku upadkowi. Franciszek Berentowicz przeniósł się następnie do restauracjo-kawiarni U Berentowicza, która znajdowała się na miejscu dzisiejszej restauracji Różana. Zmarł w wieku 88 lat. W 1965 roku i został pochowany na cmentarzu w Skolimowie.
Hodowla raków w Polsce odbudowuje się. Być może dania z raków zagoszczą na stałe w menu konstancińskich restauracji. Szansa na spróbowanie zupy rakowej pojawi się już trakcie Dni Konstancina - Hugonówka FoodArt Cafe przygotują ją dla Państwa specjalnie z tej okazji. Gorąco polecam!
Wojciech Guszkowski
galeria
